“TV-serie ‘Knokke Off’ geen plagiaat”: ondernemingsrechtbank Gent wijst alle vorderingen af
De Gentse ondernemingsrechtbank heeft de vordering van auteur Piet Baete, die vroeg dat de tv-reeks 'Knokke Off' niet meer mocht uitgezonden worden omdat die zou gebaseerd zijn op een misdaadroman die hij in 2011 schreef, afgewezen. Ook de tegenvordering van het productiehuis Dingie, dat een schadevergoeding eiste van de auteur, werd verworpen.
Begin dit jaar raakte bekend dat Baete de makers van 'Knokke Off' beschuldigde van het plagiëren van misdaadroman 'Verzwijg mij niet' uit 2011. Net als de reeks speelt dat boek zich af in Knokke, rond een rijke jongen die een moord pleegt. "Er zijn te veel verhaalelementen, zoals personagebeschrijvingen, plotwendingen of onderlinge relaties, die identiek zijn om nog van toeval te kunnen spreken", stelde Baete toen. De auteur vroeg een gesprek met de VRT en de makers van de reeks, maar hij stapte later naar de rechtbank.
Het productiehuis Dingie moest zich begin september voor de ondernemingsrechtbank verantwoorden en Baete eist een stakingsbevel. Dat zou betekenen dat de serie niet meer uitgezonden mocht worden en ook offline zou gehaald moeten worden. De advocaten van Baete legden een lijst van 73 gelijkenissen voor aan de rechter. Het productiehuis ontkende de beschuldigingen en vroeg een schadevergoeding van Baete wegens "tergend en roekeloos geding".
'Ander thema'
De ondernemingsrechtbank wees donderdag alle vorderingen af. "De rechtbank besloot dat de auteur niet aantoonde dat de serie 'Knokke Off' kon worden beschouwd als een verboden adaptatie van zijn boek 'Verzwijg Mij Niet' en dat er dus geen auteursrechten werden geschonden", motiveert de ondernemingsrechtbank.
"Het boek is een klassieke 'whodunit' waarin de omstandigheden van een moord en het gerechtelijk onderzoek centraal staan. In het boek vormt Knokke de achtergrond, met het bourgeois milieu - inclusief alle stereotypes en excessen als materieel bezit, een liederlijke feestende levensstijl en decadent gedrag - als een dankbaar decor waarop de auteur zijn fantasie loslaat. De audiovisuele serie 'Knokke Off' kent echter een heel ander thema, met name het dagelijkse leven van een groepje begoede jongeren in Knokke tijdens de zomer. Het is een kroniek van welgestelde families, oppervlakkige zelfgenoegzaamheid, generatieconflicten, mentale druk op jongeren, hypocrisie en de vlucht naar drank en drugs", stelt de rechtbank in een persbericht.
'Verhaallijnen onvergelijkbaar'
De rechter oordeelde "dat de verhaallijn van het boek enerzijds en de televisieserie anderzijds onvergelijkbaar zijn en andere thema's bespelen". De "Knokse achtergrond" is volgens de rechter "gemeengoed" en maakt deel uit van het algemeen publiek bekend domein, dat niet te monopoliseren via het auteursrecht. "De 73 vermeende gelijkenissen die de auteur aanhaalde, werden door de rechtbank als vergezocht, gekunsteld en niet origineel beoordeeld. Thema's zoals menselijke zwakheden en ondeugden (zoals ontrouw, afgunst, verslaving, geweld, egotripperij, schijnheiligheid, elitair gedrag en misprijzen voor 'lagere komaf') zijn courant in de literatuur en vormen geen unieke creatieve vondst die getuigt van een persoonlijke stempel."
Ook de tegenvordering van het productiehuis Dingie werd afgewezen. "De rechtbank erkende dat de vorderingen van de auteur niet volledig kansloos waren en dat er pogingen tot minnelijke regeling waren", aldus de ondernemingsrechtbank. Baete moet dus geen schadevergoeding betalen aan de makers van de tv-reeks. Het productiehuis had gevraagd dat de rechter de publicatie van het vonnis in verschillende kranten en op de facebookpagina van de auteur zou bevelen, maar ook dat werd verworpen.
De twee partijen kunnen nog in beroep gaan tegen het vonnis.
Taalfout opgemerkt?
Heb je een taal- of schrijffout opgemerkt in dit artikel?